|
De renovatie van de V7 door Jan Andre de la Porte
Uit het Vrijheidsklasseorgaan Plane Maart 1997:
Wegens gezinsomstandigheden te koop unieke Vrijheid. Het eerste exemplaar welk in 1946 als prototype voor de
Vrijheid serie heeft gediend. Voorzien van een Midzwaard en zeilnummer V1. Een
vreselijk leuke absoluut originele boot voor de echte
liefhebber die er zin en plezier in heeft om deze boot op
te knappen e (uiteraard) origineel te houden. Voor snelle beslissers. Fl. 1250,-. Voor info tel. 036-5343219.
Commentaar van de restauratie/foto’s Vrijheid met midzwaard, V7 (ook zg. V 1)
In de advertentie, zie wordt genoemd het bouwjaar 1946 en prototype voor de eerste Vrijheid serie, de vraag is in hoeverre dit juist is? Er zijn nog een paar vragen die van belang zijn.zoals: wie heeft deze vrijheid gebouwd? En (inderdaad) wanneer? Naar verluidt is het scheepje in Noord Nederland mogelijk in Groningen nabij Hoogezand gebouwd. Een van de vorige eigenaren, de heer Donninger beweert dat deze vrijheid bij Helder in Paterswolde is gebouwd. Een zekere heer Nijdam die professioneel 16 M2 en af en toe een Vrijheidje restaureert beweert dat dit (hoogst) waarschijnlijk niet zo is. Kortom hoe zit het nu werkelijAls ik het goed heb heeft meen ik een Vrijheidskenner Pim Van Groeningen ergens midden jaren 90 de boot gezien en hij trekt meen ik het ’prototypeverhaal’ in twijfel, maar Van Groeningen gelooft wel dat het een erg oude vrijheid is, dus gebouwd in mogelijk ’46 of ’47/48?
Nu, ik weid hier niet verder uit. Een goed ingevoerd iemand uit de open zeilboten wereld in Groningen is Maarten Keuning. Maarten neemt graag de moeite om na te speuren en uit te zoeken wie deze vrijheid gebouwd kan hebben. Maarten Keuning heeft overigens een website, (Stichting) Oud zeilend hout, Daar staat e.e.a. van de Vrijheid 1, nu no 7 op de website.
foto 0: deze toont de boot in de tuin in Bussum,nadat ze geheel geschuurd is, in de Epoxy(Ijsselder) gezet, eerst injecteerbehandeling en vervolgens impregneer en gelakt. Kenmerkend aan de boot is de laag lopende ingefreesde bieslijn De boot heeft ook de donkere rode mahoniekleur weer terug. (In midden jaren 90 was de boot met name het dek sterk ’vergeeld’ geworden)
foto 1: de bodem in het voorschip tussen spant 8 en 9 (helemaal voorin spant 10) de latten bodem was zwaar in de (oranje) menie gezet. De latten van het vrijboord waren met een linoneum/teerprodukt behandeld en dat zag er grijs/zwart uit. Zowel het linoneum als wel de menie is verwijderd, | afgekrapt, de gehele bodem en vrijboord daarna ‘zwaar’geschuurd, en vervolgens in de epoxy gezet. Met name onder het voordek was dit lastig omdat het lattendek dat nog grotendeels in goede staat was, uiteraard niet verwijderd is geworden.
foto 2: de bodem(buitenkant) ter plaatse van spant 4, links op de foto is de gleuf van de zwaardkast te zien. Midden op de foto zijn duidelijk een (12-tal) nieuw ingezette stukjes latten te zien. De kleur van deze ingezette stukjes (mahonie) latten zijn lichter gekleurd. Ook zijn duidelijk zwarte plekken te zien, dat zijn ‘verkoold’ plekken in de mahonie latten, waar de nageltjes welke met de bouw zijn gebruikt in de loop van de jaren zijn gaan oxideren. In totaal zijn er ruim 60 stukjes mahonie lat (van ongeveer 16 cm lang) nieuw ingezet. Bijna alle stukjes zijn ter plaatse van de eiken spanten ingezet. De nieuwe stukjes mahonie zijn verlijmd met epoxy, de spant/huidverbinding is daardoor versterkt
foto 3: toont de verrotte spant 7 en het nieuwe spant deel uit mahonie het is een dubbele (verlijmde spant) geworden opm. van de toelichtingen over het repareren van spant 7 onder de mastvoet welke in de Vrijheidsjubileumboeken 50 jaar en 60 Jaar zijn te vinden heb ik dankbaar gebruikt gemaakt. (deze toelichtingen zijn duidelijk en helder en hebben dus grote waarde)
foto 4: toont de opengemaakte bodem, de opening van de zwaardkast is te zien. de lichtgekleurde stroken tussen de spanten dienen ter voorbereiding van het opbrengen van (met epoxy) glasmatten tussen de spanten. Dit ter versterking van de latten huid. De latten worden dan niet alleen bijelkaargehouden door de spanten maar ook door stroken glasvezelmatten, welke er voor zorgen dat de onderlinge verbindingen van de latten over de gehele lengte van het schip geoptimaliseerd worden (bedenk wel bij z’n oud bootje, dat de oorspronkelijke nagels nagenoeg allemaal verteerd zijn) Een goede epoxybehandeling verlijmt het geheel als het ware opnieuw
opm. er is aan de gehele buitenzijde van de romp(bodem!) een lichte glasvezelmat aangebracht, ook weer om de lattenverbinding te optimaliseren
foto 5 een van de meest illustratieve foto’s van de romp in de oude situatie! de oude (hoge) zwaardkast is duidelijk te zien. Ook de (oude) eiken afdeklatten van de binnenzijde van de kuip zijn zichtbaar ook weer met de (zwarte) verkoolde plekken als gevolg van verroeste nagels/(spijkers)
de oude zwaardkast is dus verwijderd en heeft plaatsgemaakt voor een aanzienlijk lagere zwaardkast. De nieuwe (mahonie) zwaardkast is wel langer, het nieuwe zwaard van mahonie is een profielzwaard, lang en het model is gebaseerd op het zwaard van de FD, en de Spanker
foto 6: toont de nieuwe sterk verlaagde zwaardkast, tevens de nieuwe eiken afdeklatten van de kuiprand
foto 7: toont spant 10, met iets links van het midden de metalen bouten die dienen voor de nieuw aan te brengen neuskatrol.(Ja ,wel goed kijken!) opm. Veel oude vrijheidjes mankeren een dergelijke neuskatrol. (daardoor niet mogelijk veel spanning te zetten op het voorlijk van de Genua/fok)
foto 8: de bij foto 7 besproken aangebrachte neuskatrol! (is geleverd door Gert/Ben Lamme, en zij plaatsen deze katrol in de door Gert gebouwde Pampussen)
foto 9: deze foto toont het (zwaar) geschuurde voordek, er zijn 4/5 lagen epoxy aangebracht het voordek was dus in de jaren 90 sterk vergeeld, er kwamen na het schuren wel een 100- tal kleine zwarte verkoolde plekjes in/op de latten naar voren. Deze 100 plekken zijn allemaal behandeld met kleine stukjes ingezet mahonie (en een mix van gupa/mahonie epoxy-mix) : Alle latten v/h dek zijn dus behouden! , maar bijgewerkte plekjes hier en daar wel te zien Excuus, (de foto is gekanteld)
foto 10: een kijk op de vernieuwde kuip, de nieuwe zwaardkast en tevens nieuwe flonders, ook de 3 latten die de flonders aan (weers) zijden op hun plaats houden zijn vernieuwd. (voorheen hechthouten stroken i.p.v. 3 latten)
foto 11: de nieuwe eiken wangen voor de mast en de nieuwe (verstelbare en vertraagde) inrichting voor de piekeval

foto 12: bovenzicht dek, spreekt voor zich
foto 13: spreekt op zich voor zich, echter toelichting het bodemvlak van de boot buitenzijde is achtereenvolgens behandeld als volgt; 1 epoxy injecteer, t.w. 3 lagen (na een zware schuurbehandeling)
2 2 lagen epoxy impregneer
3 aanbrengen van een lichte glasvezelmat
4 2 lagen impregneer 5 een speciale epoxy coating welke over de laatste laag impregneer is aangebracht en welke dient als primer
6 voor een aangebrachte (witte) anti fouling laag
foto 14 dit moet eigenlijk foto 0 of 1 zijn, dit toont de boot in 1997 bij de de Noorderplas, Almere. De boot heeft daar twee seizoenen gevaren daarvoor heeft de boot met nr V1 in de jaren 90 gevaren op de Beulaker Wijde bij Giethoorn
op deze foto te zien(in 1997 dus), de bodem is zwart van de vervuiling , (de boot lekte) en de lichtere kleur van het mahonie is ook te zien, t.o.v. de boot op foto 0 (hieronder nogmaals), waar de boot te zien is in de tuin in 2007
 |